>>>
ďĺđĺéňč äî óęđŕżíńüęîż âĺđńłż
>>> home
>>> fotogallery
Znany czeski profesor Firlinger przekazał swoim uczniom,
którzy jechali na Zakarpacie, aby zrealizowali wygrany na konkursie
proekt - “Powinniście budować
i zbudować wszystko tak, a żeby Podkarpacka Ruś
stała się parkiem Europy Centralnej”. I tak się stało, nasz
kraj dzisiaj to swoisty i unikalny zakątek. Sporo różnych
narodów, religii, państw, a
właściwie ludzie utworzyli to, co określa się nazwą - Zakarpacie. Tutaj dla
każdego znajdzie się coś własnego, rodzinnego i zarazem
wyjątkowego i ciekawego.
Rzeczywiście,
wszystko ciekawe zaczyna się od
romantycznej i tajemniczej przeszłości Zakarpacia.
Państwa i
zjednoczenia państwowe, w skład których wchodziło Zakarpacie i jego
sąsiedzi:
1. Heto - Dakijskie - 40 lata p.n.e.-106 r.n.e.
2. Imperium Rzymskie - nasz kraj graniczny terytorium
z prowincją Dakia - 107 r.n.e. - III wiek
3. Zjednoczenie Awarów - VII wiek.
4. Wielka Morawia - IX wiek.
5. Pierwsze Bułgarskie Cesarstwo - IX wiek.
6. Ruś Kijowska - X wiek.
7. Królewstwo Węgierskie - XI-XVI w.
8. Księstwo Halicko - Wołyńskie -
XII-XIV w.
9. Transylwania - XVI-XVII w.
10. Imperium Austriacka - XVI w. - 1867 r.
11. Republika Węgierska - 1848 - 1849 r.
12. Austro - Węgry - 1867 - 1918 r.
13. Republika Węgierska - 1918-1919 r.
14. Republika Huculska - grudzień 1918 - czerwiec
1919 r.
15. Węgierska Republika Radzecka - 1919 r.
16. Republika Czechosłowacka - 1918 - 1939 r.
17. Ukraina Karpacka 14-18 marca 1939 r.
18. Monarchia Węgierska 1938-1944 r.
19. Związek Radziecki 1945-1991 r.
20. Ukraina - 24.08.1991 r.
Marka Ruśka - XI wiek.
Dystrykt Ruski - 1849-1950
Kraina Ruśka - 1918
Ruś Podkarpacka -1938
Ukraina Zakarpacka - 1944-1946
Zakarpacie zajmuje
obszar 12 800 km kwadratowych (2,1% obszaru Ukrainy).
Miejscem z
największą częstotliwością burz na Ukrainie jest -
Wielki Berezny i Rachów - do 43 dni z burzą na rok
Najdłużej
leży śnieg na Ukrainie w
Ruskiej Mokrej. Snieg tutaj leży 116 dni w ciągu roku.
Najwyższy szczyt
Ukrainy - góra Howerła. Jej wysokość 2 061m.
Największym
górskim jeziorem Ukrainy jest - Synewyr. Jego powierzchnia zajmuje 70 m
kwadratowych i znajduje się ono na wysokości 989 m.
Najwyżej w
górach na Ukrainie jest położone miasto - Rachiw. Jego
wysokość n.p.m. wynosi 820 m. Miasto ma dużą
róznicę w położeniunajwyższego punktu 900 m n.p.m. i
najniższego - 400 m n.p.m.
Najwyższą
magistralą transportową Ukrainy jest droga po przełęczy
Jabłunieckiej na wysokości 931 m n.p.m.
Najdłuższy
tunel kolejowy na Ukrainie - Szczerbyn-Sianki, jego długość
wynosi 908 m.
W przeszłości
losy narodu zależały od kierowników i
władców tych państw,
do których należało Zakarpacie. Wielu z nich pozostało w
pamięci ludzkiej, niektórym postawiono pomniki i sporo rzeźb,
o innych chce się jak najszybciej
zapomnięć. Ale to wszystko razem nazywa się historią.
Burebista - wódz Heto-daków, 40 lata
p.n.e.
Decebał - wódz Heto-daków, 106 r.
n.e.
Mark Ulpij Trajan - imperator, VI-VII wiek
Awarscy wodzowie - VI-VII w.
Swiatopełk - morawski książę
(874-894).
Był władcą zachodnich rejonów
historycznego Zakarpacia. Być może to jemu podporzątkowałi
się legendarny książę Łaborec.
Simeon - car bułgarski (892-927)
Pod jego kontrolą była nizinna strefa
naszego kraju.
Dynastia Arpadów od księci Arpada -
(904-907:
Isztwan I Swięty, 1000-1038.
Pierwszy
król Węgrów Peter, 1038-1041
Szamuel, Aba
1041-1044
Peter, 1044-1046
Endre I, 1046-1061
Bejła I, 1061-1063
Szałamon, 1063-1074
Hejza I, 1074-1077
Łasło I Swięty, 1077-1095
Kalman I, 1095-1114
Isztwan II, 1114-1131
Bejła II Slepy, 1131-1141
Hejza II, 1141-1161
Isztwan III, 1161-1173
Anty-Łasło II, 1162 1163
Anty-Isztwan IV, 1163-1164
Bejła III, 1173-1196
Imre, 1196-1204
Łasło III, 1204-1205
Endre II, 1205-1235
Bejła IV, 1235 1270
Isztwan V,
1270-1272
Łasło IV, 1272-1290
Endre III, 1290-1301, ostatni z Arpadów
Walka za tron
Wacław, 1301-1305
Otto, 1305-1308
Dynastia Włoskich Anżu
Karol Robert, 1308(1320)-1342
Łajosz I Wielki, 1342-1382
Maria,
1382-1385
Karol II Mały Neapolski
Zygmunt Luksemburgski, 1387- 1437
Albert Habsburg, 1437-1439
Erżibet, 1439-1440
Ułasło I Jagieło, 1440-1444
Łasło V Posmiertny, 1444-1457
Regend Janosz Hunjadi, 1446-1453
Regent Michał Siładi, 1458
Matiasz I Hunjadi (Korwin), 1458-1490
Fridrich III Jagieło od ligi Harai, 1459
Ułasło II,
1490-1516
Łajosz II, 1516-1526
Turecka ekspansja do Królewstwa
Węgierskiego.
Rozpad Wielkich Węgier na kilka części
Rządca Janosz Zapolai, 1526-1541
Austriacka dynastia Habsburgów
Ferdynand I, 1526-1564
Maksymilian II, 1564-1576
Rudolf II, 1576-1608
Matiasz I, 1608-1619
Ferdynand II, 1618-1637
Ferdynand III, 1637-1657
Leopold I, 1657-1705
Jósef I, 1705-1711
Karł III, 1711-1740
Maria-Terezia, 1740-1780
Józef II, 1780-1790
Leopold II, 1790-1792
Franc II, 1792-1835
Ferdynand V, 1835-1848
Transylwańscyie książęta:
Stefan Batory,1576
Krzysztof Batory, 1576-1581
Zygmont Batory, 1586-1599
Ondrasz Batory, 1599-1603
Mozesz Sekej, 1603
Isztwan Boczkai, 1605-1606, władca Węgier i
Transylwanii
Zygmond Rakocy, 1607-1608
Habor Batory, 1608-1619
Habor Betler, 1613-1629
Diordi I Rakocy, 1630-1648
Diordi II Rakocy, 1648-1660
Zofia Batory i jej syn Ferenc I Rakocy
Michał Apafi, 1661-1690
Imre Tekeli i Ilona Zrini, 1690-1703
Ferenc II Rakocy, 1703-1711
Łajosz Koszut, 1848-1849
Franciszek-Józef, 1848-1916
Karol IV, 1916-1918
Michał Karoi, 1918-1919
Bejła Kun, 1919
Huculska Republika
Sztefan Kłoczurak (grudzień 1918 - czerwiec
1919)
Prezydenci:
T.Masryk,1918-1935
E.Benesz, 1935-1938
J. Syrowy, wrzesień - grudzień 1938
E.Hacha, grudzień 1938 - marzec 1939
Augustyn Wołoszyn, marzec 1939
Mikłosz Horti de Nodjbania, 1938-1944
Sekretarze Generalni KC KPZR
J.W.Stalin (Dżugaszwili), 1944-1953
H.M. Malenkow, 1953
M.S. Chruszczow, 1954-1964
L.I. Breżniew, 1964-1982
J.W.Andropow,1982-1984
K.U. Czernenko, 1984-1985
M.S.Gorbaczow, 1985-1991
Prezydenci:
L.M. Krawczuk, 1991-1994
L.D.Kuczma, 1994 -
Pierwszy na Zakarpaciu Uniwersytet został założony w
1945 r. w Użgorodzie. W październiku 1945 r. zaczęły
działać 4 wydziały (historyczny, filologiczny, biologiczny,
medyczny). W ciągu swego istnienia
Użgorodzki Uniwerzytet Narodowy przygotował 40 tysięc specialistów, którzy są
dzisiaj akademikami, profesorami, uczonymi pracującymi w
różnych dziedzinach
oswiaty, kurtury, ochrony zdrowia, gospodarki państwowej. Na
wydziałach uniwerzytetu prowadzone są badania naukowe w dziedzinie językoznawstwa i dialektologii, karpatoznawstwa, fizyki i
chemii.
Największy
instrument muzyczny na Ukrainie - tohuculska drewniana trembita,
której ogólna długość wynosi 4 metry.
Najlepszy skoczek ukraińskiej fauny - to szybka żaba,
która żyje tylko na Zakarpaciu. Ona może skoczyć na 2
metry w dal i na 1 metr wzwyż.
Pierwszy człowiek na terytorium Ukrainy i Europy Centralnej
pojawił się 1 000 000 lat
temu w pobliżu Korolewa na
Wynohradowszczynie.
Lesiste i mało
zaludnione zielone Karpaty były doskonałym miejscem do budowania na ich terenie licznych
klasztorów. I z tego skorzystali
pierwszi mnisi-chrześcijany, który dotarli do naszego kraju razem z
uczniami Cyryła i Metodia. Później miejscowi feudałowie
podtrzymywali rozwój klasztorów, bo z nimi był zwjązany
rozwój edukacji i kultury w naszym małodostępnym miejscu.
Między innymi nie jest tajemnicą to iż w starym gruszewskim
klasztorze działała drukarnia, a w Mukaczewie utworzono wielką
bibliotekę. Dzisiaj w naszym kraju działa powyżej 30
klasztorów. Najbardziej znane są:
1. Mukaczewski (żeński, prawosławny),
Mukaczewo (XIV wiek).
2. Imstyczewski (męski, grekokatolicki),
Imstyczewo (1687 r.).
3. Uholski (żeński, prawosławny), Uhla
(X wiek).
4. Czumaliwśki (żeński,
prawosławny), Czumalewo (1925 r.).
5. Bedewlański (męski, prawosławny),
Bedewla (1929 r.).
6. Dombokśki (żeński,
prawosławny), Rakoszyno (1932 r.).
7. Małoberezniański (męski,
grekokatolicki), Mały Berezny (1742).
8. Drahiwski (żeński, prawosławny),
Drahowo-Zabrodj (XIII wiek).
9. Łypczański (żeński,
prawosławny), Łypcza (1925 r.).
10. Izański (męski, prawosławny),
Iza-Nankowo (1920 r.).
11. Chustśki (męski, prawosławny),
Chust - Horodyłowo (1930 r.).
12. Pryborżawski (żeński,
prawosławny), Pryborżawśkie-Zadnie (1933 r.).
13. Kopaszniewśki (żeński,
prawosławny), Kopaszniewo (1936 r.).
14. Boroniawśki (męski, grekokatolicki),
Boroniawa (1716 r.).
15. Swalawśki (żeński,
prawosławny), Swalawa (1997 r.).
16. Użgorodzki (żeński,
rzymskokatolicki), Użgorod (1996 r.).
17. Chustski (męski, prawosławny), Chust -
Kolesarowo (XX wiek ).
18. Tysziwski (męski, prawosławny), Tysziw
(2000 r.).
W każdym kraju
jest coś takiego, czego nie ma w innym kraju i z czego można być
dumnym, nawet za granicą swego państwa. Czymś takim są
zabytkowe drewniane cerkwie, wybudowane przez mistrzów naszego
kraju bez jednego gwoździa, w
specyficznych stylach odpowiednich tylko dla określonej miejscowości.
Wśród nich można wyróżnić “bojkowśki” typ cerkwi, który
bez wątplenia jest początkowym wariantem drewnianych
świątyń w Karpatach: świątynie trzyzrębne, dach
szatrowy trójwierchni kilkakrotnie załamany. Do nefa ze wschodu i z zachodu przylegają
węższe równokątne
zręby “babińca” i ołtarza, kątowe połączenie uzyskano dzięki zrębowi “ogon jaskółki”.
“Łemkowska“ cerkiew ma zmienony styl,
centrum dominanty wysokości
przesunięto z centralnego zrębu, nefu na wysoką dzwonnicę , która została
wybudowana nad “babińcem” albo obóg niego. Nawet jeżeli
“łemkowska” cerkiew nie ma szatrowego pokrycia, który
został zmieniony na dwuspadowy
dach, nad nią koniecznie powinna być “makówka”. Plan “huculskiej” cerkwi ma kształt krzyża
i składa się z pięciu zrębów. Centralny
zrąb jest szerszy niż boczne (północny i
południowy), których długość jest troszeczki
krótsze niż wschodne i zachodne zręby. Centralny
zrąb w środku swej
wysokości przekształca się z pięciokąta na
ośmiokąt, wskutek czego szatrowe pokrycie przyjmuje taki sam
wygląd. “Huculska ” pięciozrębna świętynia z
jedną kopułą wyróżnia się ścisłym
kształtem. ”Bojkowskie”, “lemkowskie” i “huculskie” świętynie
otrzymały swoją nazwę od grup etnograficznych ludzi,
którzy żyją w regionie Karpackim.
Na Zakarpaciu mamy
prawie wszystkie europejskie architektoniczne style od
póznobizantyjskiego, romańskiego, gotyckiego, trochę
renesansowego, barokowego, klasycznego, romantycznego do stylów
końca XIX i początku XX wieku
- secesjony, eklektycyzmu, funkcjonalizmu, konstruktywizmu. Prawie w
epoce średniowiecza kiedy dominowałi gotyk i barok, powstawały
potężne mury kościelne, symbol
siły wiary. Charakterystycznymi cechami tych cerkwi są: pionowa kompozycja, połączenie w architekturze religijności
z miłością do życia, krótszy poprzeczny nef, ostre
okna, skomplikowany układ podpór.
Kidiosz, Horiany,
Wyszkowo, Użgorod, Berehowo, Bobowe, Czepa, Łypowo, Wynohradowo,
Tiaczewo, Chust, Chetowo, Nużijewo, Wary, Mukaczewo, Derenkowcy,
Strumkiwka, Paładj Komariwcy, Bodoliw, Bede, Szałanki.
Ciekawostki
Najbardziej
wysunięty na północ teren
gdzie są plantacje herbaty - to Krasna Górka, koło
Mukaczewa.
Na Zakarpaciu mamy
jedyny w świecie pomnik listonosza (pomnik Fedora Fekete, Turia Remety,
rejon Pereczyński).
Na Zakarpaciu jest
najdłuższa w Europie aleja lipowa (bulwar Niepodległości,
Użgorod).
Centrum geograficzne
kontynentalnej części Europy leży koło wsi Diłowe,
rejon Rachowski (48*30’ pół. szer.- 23*23’ wsch. dł.).
Pierwsze mury obronne
znalezly się na obszarze naszego kraju jeszcze w epoce brązu.
Były to zwykłe horodyszcza - grady, dookoła których
budowano wały ziemne. Na przykład - Ardaniwske, Stremtura (Irszawa),
Halisz-Łowaczka (Mukaczewo). Ale prawdziwe zamki na Zakarpaciu
pojawiły się w XI-XVII wieku. Na Zakarpaciu znanych jest 12 śriedniowiecznych zamków.
Właśnie zamek feudalny - to specyficzne architektoniczne dzieło.
Ono jest bardzo silnie powjązane ze
swoimi czasami, które go zrodziły i razem z nimi ono i
umiera. Są znane dwa typy zamków: pierwszy - to zamek-pasożyt,
który był przeznaczony do nadzoru i ściągania
podatków od podwładnych, a także do spełniena
napadów na kontrolowane tereny. Drugi - zamek-obrońca podwładnej
ziemi. Większość średniowiecznych zamków ma dwie
klasyczne formy: czteroboczną, na bokach miescily się obronne reduty,
i ośmioboczną, której forma często się zmienia. Na
Zakarpaciu zamki mają trochę odmienny kształt, który jest
uzależniony od górzystego miejsca. miejscowości.
1. Użgorodzki (Użgorod) - XI wiek.
2. Mukaczewski (Mukaczewo) - XI wiek
3. Niewićki (wioska Niewićkie, rejon
Użgorodzki) - ruiny, XIII - XVII w.
4. Seredniański (miasteczko Serednie koło
Użgorodu)-ruiny,XII-XVIII w.
5. Kwasiwski (wioska Kwasowo, rejon Berehowski) -
ruiny, XII - XVI w.
6. Czynadijewski (miasteczko Czynadijewo koło
Mukaczewa) - budowa parkowa, XV wiek
7. Korolewski (miasteczko Korolewo, rejon
Winohradowski) - ruiny, XII-XVII w.
8. Chustski (Chust) - ruiny, XI-XVIII w.
9. Wynohradiwski (Wynohradowo) - ruiny, XI-XVI w.
10. Broniecki (wieś Brońka, rejon Irszawski)
- pozostałość, XII-XIV w.
11. Borżawski (wieś Warijewo, rejon
Berehiwski)-pozostałość,XI-XVIIw
12. Wyszkiwski (Wyszkowo koło Chustu) -
pozostałość, XIII-XIV w.
Jeżeli do celów wojennych
były potrzebne w zamki, to w życiu prywatnym feudałowie
chętnie budowali budynki - pałace w wygodnej miejscowości.
Duże wymiary, rozmach, wspaniały interier wewnętrzny komnat,
oryginalne i rozmaite style architektektoniczne o zdobieniu zewnętrznym
- to wszystko przynależy
pałacam szlacheckim na Zakarpaciu.
1. Zamek - willa Szenborn (uzdrowisko “Karpaty” koło Mukaczewa)
2. Pałac Pereni (Wynohradowo)
3. Pałac Dowhai (Dowhe koło Irszawy)
4. Pałac Rakocy (Mukaczewo)
5. Pałac Druheti (ruiny, Użgorod -Horiany)
6. Pałac Betłeni (Berehowo)
7. Pałac Płoteni (Wielki Łazy koło
Użgorodu)
Warto
wiedzieć,że:
Obszar Zakarpacia jest
większy od takich państw jak: Andora, Watykan, Lichtensztain,
Luksemburg, Malta, Monako, San-Marino, Bachrejn, Brunej, Katar, Kypr, Liwan,
Maldiwy, Singapur, Hambia, Kabo-Werde, Komory, Maurikij, San-Tome i Prinsipi,
Sejszeły, Wanuatu, Huam, Zachodnie Samua, Kiribani, Marszały,
Mikronezia, Nauru, Pałau, Tonga, Tuwału, Antihua i Barbuda, Bahamy,
Barbados, Grenada, Dominika, Trinidad i Tobago, Sent-Kristofer i Newis,
Sent-Winsent i Grenadiny, Sent-Lusia, Jamajka.
Ludności u nas
więcej niż w takich państwach, jak: Islandia, Gwinea-Bissau,
Dżibutti, Zachodna Sahara, Ekwatorialna Gwinea, Swazilend, Beliza, Hajany,
Surinama, Wanuatu, Wyspy Solomonowe, Fidżi.
Zakarpacie - to kraj, w którym
zetknęły się różne kultury, narody, religie. W tym
miejscu poplontały się nie tylko etnosy, ale i pasma tak geograficzne
jak i klimatyczne. Ale ani wojny, ani różne swary nie mogły
rozerwać życzliwych stosunków między narodami, religiami,
kulturami, państwami. Nawet Karpaty broniły Zakarpacie od
chłodnego północnego wiatru. Dlatego nic dziwnego, iż w
tej mieszance wszystkiego i wszystkich pozostały takie oryginalne nazwy miast, miasteczek i wiosek. One mają
ciekawe wersje swego pochodzenia:
1. Użgorod: miasto - gorod nad rzeką Uż. Dawnie
bułgarskie słowa “ugol”- węgiel, i “ugoł” -
kąt, a także “uzok” - wązki, miały na uwadze wązką dolinę rzeki
Uż, albo od tureckich słów “ung”, “ong”, co tłumaczy
się jako “prawy”.
2. Mukaczewo: od słowa “męka”, męczenie przy
budownictwie potężnego zamku
“Pałanok”. Od słowa
“mąka”, kiedyś na rzece Łatorycia był
potężny młyn. Od słowa “ziemia pana Munkaczi”
węgierski wariant nazwy.
3. Chust: od węgierskiego słowa “ziemia wojewody Hustijego”.
4. Berehowo: słowiańska nazwa “miejsce na brzegu”.
5. Tiacziw: staroniemiecka nazwa “Dojcz-au”, “Tyjcz-au”, “Tyjczo”, tłumaczy się jako “niemiecka polana”.
6. Wynohradowo: “miejsce, gdzie rosną winogrona”.
7. Swalawa: od starowęgierskiego i starosłowiańskiego
“solwa”, co znaczy “miejsce,
gdzie płynie słona woda”.
8. Rachów: nazwa od słowa
“rachować”, albo “ziemia gospodarza Racha”.
9. Irszawa: od starosłowiańskiego słowa
“irżawa”(rdza). Rzeka Irszawka niosła dużą ilość
oksydów żelaza i kamienie w niej były rdzawe. Stara nazwa
“Iłoszwa” od nazwiska właściciela terenów.
10. Pereczyn: nazwa od słowa
“peretyn”, czyli miejsce przecięcia się dróg. Inna nazwa
od “ziemia pana Pereczi”.
11. Wielki Berezny: od “wielki brzozowy
las”.
12. Miżhiria: nowoczesna nazwa
“miejsce między górami”.
13. Wołowiec: nazwa oznacza, iż
“w tym miejscu zimowało bydło (woły) z połonin”
Nazwy innych osad:
Roztoki, Hati, Hrebla,
Wyri, Zariczcza, Użok, Syniak, Kalnyk, Kamianka - od słów :
rzeka, woda, strumień, bagna.
Chełm, Dił,
Diłok, Diłowe, Kopyniwcy, Prysłop, Bereh, Zaperedilla, Wertep,
Kut - od słów góry, góra.
Tysianka, Berezny,
Sokyrnycia, Czerteż, Horinczowo, Jabłuniewo, Kałyny,
Orichowycia, Łypowo, Łoza, Łozianskie, Smerekowo, Werbowiec,
Hruszewo, Ternowo, Olszanka, Hrabowo, Duby, Dubowe, Dibrowa, Dubriwka, Jasinia,
Trosnyk, Trostianyca, Kołodne, Liskowiec, Lisarnia, Draczyno, Koropiec,
Strojno, Berezowe, Barwimok, Bobowyszcze, Bukowiec, Kasztanowo, Topołyn,
Łopuszanka, Repynka, Wilchowyca, Wilchiwcy, Wilszany - od
słów mających
znaczenie: las, drzewo, gatunki drzew i roslin.
Kamianica, Ceholnia,
Uhłyca, Kopaszniewo, Kopania, Bereh, Płoska, Majdan, Kosyno,
Łazy, Polana, Łuh, Łuhy, Łaziszchyna - od słów oznaczających ziemia, łąka.
Nowe Seło
(Wieś), Słoboda, Nowosełycia, Pasika, Perełaz, Worota - od
słów które oznaczają
wieś i budynki gospodarcze.
Turia-Polana, Turia
Remeta, Turiczky, Wowkowe, Komariwci, Kobylecka Polana, Kidiosz, Biłky,
Zukowo, Medweżyj, Ołenewo, Koropeć, Czop, Osawa, Hołubyne,
Rakoszyno, Rakowo, Łysyczewo, Kobyłyniec, Klaczanowo, Kuczawa,
Płoskanowyca, Wołosianka, Wołowieć, Wołowos, Byczkowo,
Drawcy, Werećki, Kerećki, Baranyńcy, Stryhalnia, Skotarskie - od
nazwy zwierząt.
Jak mówili nasi
przodkowie: jest czas na pracę i
na odpoczynek. Oryginalne i specyficzne tradycje mają święta na
Zakarpaciu. Do dziś można jeszcze zobaczyć na wioskach jak podczas
Swiąt Bożego Narodzenia dorośli i dzieci chodzą od domu do
domu i kolędują, a na święta Wielkanocne ludzie z koszykami idą do cerkwi, by
święcić różne jadła. Każda
narodowość ma niepowtarzalne tradycje, czy to
święto Chanuky u Zydów, czy Bożego Narodzenia u
Węgrów i Niemców, czy Maslanoi u Rosjan, czy Trijci u
Ukraińców i Romów, czy Merciszor u Rumunów.
Swięta państwowe
1. Nowy Rok (Sylwester) - 1 stycznia
2. Swięto Bożego Narodzenia - 7 stycznia
3. Dzień Kobiet - 8 marca
4. Swięto pracy - 1 - 2 maja
5. Wielkanoc - kwiecień - maj.
6. Dzień Pokoju i Zwycięstwa - 9 maja
7. Trijca (Zielone Swięta) - 50 dni po Wielkanocy
8. Dzień Konstytucji - 28 czerwca
9. Dzień Niepodległości - 24 sierpnia
Tradycyjne
święta chrześcijańskie
1. Swięta kolacja - 6 stycznia
2. Boże Narodzenie - 7-8 stycznia
3. Stary Nowy Rok - 13 stycznia
4. Wodochreśca - 18-19 stycznia
(święcenie wody)
5. Swiętego Walentynego - 14 lutego
6. Stritennia (Uroczystość Ofiarowania
Pańskiego)- 15 lutego (pierwsze wiosenne święto
7. Błahowiszczennia Bogorodzicy
(Uroczystość Zwiastowanie
Marii Panny) - 7 kwietnia
8. Pascha (Uroczystość Zmartwychwstanie Pańskiego) -
kwiecień czy maj
9. Jurij-deń - 6 maja
10. Trójcy (Zielone Swięta) - 50 dni po
Wielkanocy
11. Iwan - dzień (Kupała) - 7 lipca
12. Piotra i Pawła -12 czerwca
13. Illin-dzień - 2 sierpnia
14. Preobrazenije Gospodnie (Uroczystość
Przemienienia Pańskiego) - 19 sierpnia
15. Uspinnia Bogodyicy (Uroczystość
Wniebowzięcia NMP) - 28 sierpnia
16. Usiknowienie
głowy Ioana Chrzesciciela - 11 września
17. Wozdwyżennia Czesnego Krzyża - Zdwyhy
(Uroczystość
Podwyższenie Krzyża Zwiętego) - 27 wrzesnia
18. Pokrowa - 14 października
19. Andrzeja -
13 grudnia
20. Mikołaja - 19 grudnia (prezenty dla
dzieci).